Với tổng vốn đầu tư 365 triệu USD (gần 9.000 tỷ đồng), cụm điện gió B&T đang đóng góp hàng trăm triệu kWh điện sạch mỗi năm, đồng thời mở ra triển vọng thu hút công nghiệp công nghệ cao và trung tâm dữ liệu tại Quảng Trị.

Từ dự án điện sạch quy mô lớn đến hiệu quả kinh tế

Trên vùng cát ven biển Quảng Trị, 60 tuabin gió của cụm trang trại B&T đã vận hành tròn 5 năm, liên tục cung cấp điện tái tạo cho hệ thống lưới điện quốc gia. Ngày 27/10, dự án đón đoàn công tác của Bộ Công Thương và Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) do Đại sứ EU tại Việt Nam Julien Guerrier dẫn đầu nhằm tìm hiểu mô hình đầu tư và vận hành năng lượng tái tạo.

Được phát triển bởi Công ty Cổ phần AMI AC Renewables (liên doanh Việt Nam – Philippines), dự án có tổng công suất lắp đặt 252 MW. Công trình khởi công vào tháng 9/2020 và đi vào vận hành thương mại từ tháng 10/2021, hoàn thành thần tốc trong vòng 13 tháng bất chấp những khó khăn từ đại dịch COVID-19. Dự án sử dụng 60 tuabin Vestas của Đan Mạch (công suất 4,2 MW/tuabin) cùng hạ tầng trạm biến áp 220 kV với các thiết bị từ đối tác châu Âu.

Sau 5 năm vận hành, hiệu quả kinh tế của dự án được khẳng định rõ nét thông qua các chỉ số vận hành. Trong năm 2025, B&T sản xuất 578,3 triệu kWh điện thương phẩm, vượt kế hoạch đề ra với tỷ lệ 103,39%.

Sản lượng điện này giúp giảm phát thải khoảng 581.000 tấn CO₂ mỗi năm. Về mặt tài chính, cụm điện gió đang đóng góp cho ngân sách địa phương hơn 100 tỷ đồng mỗi năm.

Hướng tới Tổ hợp Trung tâm dữ liệu xanh

Từ nền tảng điện gió hiện hữu, doanh nghiệp đang đẩy mạnh nghiên cứu kết hợp sản xuất năng lượng tái tạo với hạ tầng tiêu thụ điện tại chỗ thông qua đề xuất Tổ hợp Trung tâm Dữ liệu Xanh Quảng Trị.

Tổng công suất công nghệ thông tin (IT) thiết kế của tổ hợp là 366 MW, kéo theo tổng mức tiêu thụ điện năng đạt 475,8 MW — con số này gần tương đương với tổng nhu cầu sử dụng điện hiện tại của toàn tỉnh Quảng Trị. Theo kế hoạch, module đầu tiên có công suất 32,9 MW đã được ký kết thỏa thuận hợp tác với Viettel IDC và dự kiến đi vào vận hành trong Quý I/2028.

Để phục vụ nhu cầu điện khổng lồ này, tổ hợp sẽ sử dụng nguồn lưới quốc gia, mua điện trực tiếp từ B&T, kết hợp với 150 MW điện mặt trời dự kiến đầu tư thêm tại địa phương và nguồn điện truyền tải từ dự án tại Savannakhet (Lào). Giải pháp tiêu thụ năng lượng quy mô lớn tại chỗ này sẽ góp phần giảm đáng kể áp lực quá tải lên hệ thống truyền tải điện liên miền.

Hợp tác Việt Nam – EU về năng lượng bền vững

Thành công của dự án B&T phản ánh cơ hội hợp tác sâu rộng giữa Việt Nam và các đối tác quốc tế trong phát triển năng lượng sạch. Tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Việt Sơn đánh giá: “Quảng Trị là địa phương có tiềm năng rất lớn, đang vươn mình trở thành một trong những trung tâm năng lượng của quốc gia và khu vực miền Trung”.

Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương, các chương trình hợp tác với EU mang ý nghĩa chiến lược hỗ trợ Việt Nam thực hiện các cam kết về giảm phát thải, tập trung vào hai ưu tiên chính là phát triển năng lượng tái tạo tại địa phương và cấp điện cho khu vực nông thôn chưa có điện.

Về phía EU, Đại sứ Julien Guerrier khẳng định EU tiếp tục ưu tiên hỗ trợ Việt Nam đạt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Đánh giá về triển vọng của địa phương, ông nhận định: “Đối với tỉnh Quảng Trị, chúng tôi đánh giá tỉnh có một đường bờ biển rất dài với tiềm năng về điện gió hết sức mạnh mẽ”. Đại sứ cũng mong muốn tìm hiểu các cơ hội, tháo gỡ trở ngại để tiếp tục thu hút đầu tư, đặc biệt là vào lĩnh vực điện gió ngoài khơi.

Cam kết của EU được cụ thể hóa thông qua Chiến lược Cửa ngõ Toàn cầu (Global Gateway), với gói tài trợ 2,8 tỷ EUR cho khuôn khổ Đối tác Chuyển dịch Năng lượng Công bằng (JETP) tại Việt Nam.

Trong năm 2025, EU đã công bố gói tài chính 430 triệu EUR cho hạ tầng xanh và dự án thủy điện tích năng Bác Ái. Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB) cũng đóng góp khoản vay khung 500 triệu EUR từ năm 2023 và cơ sở tín dụng 200 triệu EUR công bố tháng 3/2026.

Ngoài ra, EU đã phân bổ tổng cộng 250 triệu EUR viện trợ không hoàn lại cho hai chương trình hỗ trợ chính sách và chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam.

Nguồn lực này trực tiếp hỗ trợ kinh tế địa phương, điển hình là gói viện trợ không hoàn lại 60 tỷ đồng giúp cải tạo và xây mới mạng lưới điện nông thôn tại Quảng Trị, mang lại nguồn điện ổn định cho sản xuất và sinh hoạt.

Chia sẻ niềm vui khi chứng kiến hiệu quả của dự án lưới điện nông thôn, Đại sứ Julien Guerrier bày tỏ: “Đây là một dự án rất đáng tự hào vì chúng ta có thể nhìn thấy những gương mặt hạnh phúc của người dân khi cuộc sống của họ được cải thiện”.